Wypowiedź Murata KURUMA, Ministra Środowiska, Urbanizacji i Zmian Klimatu Turcji
W ostatnich latach tureckie miasta przeszły znaczącą transformację ekologiczną. Szczególnie widoczne jest to w takich ośrodkach jak Alanya, Ankara czy Stambuł, które kiedyś cierpiały z powodu nadmiernej urbanizacji i braku terenów zielonych. Dziś mogą poszczycić się rozległymi parkami, zadbanymi promenadami i nowoczesnymi rozwiązaniami w zakresie gospodarki odpadami oraz zrównoważonego rozwoju.
Przypadek Alanyi
Alanya jest doskonałym przykładem naszego systematycznego podejścia do transformacji ekologicznej. Początkowo program zazieleniania miasta faktycznie koncentrował się na strefach turystycznych, co potwierdzają badania przeprowadzone przez Uniwersytet w Antalyi – około 65% inwestycji w ekologiczne projekty w latach 2015-2023 było bezpośrednio związanych z atrakcyjnością turystyczną.
Jednak ten trend zdecydowanie się zmienia. W ostatnich dwóch latach ponad 40% nowych projektów ekologicznych skupiało się na dzielnicach zamieszkałych głównie przez lokalną społeczność. Zrozumieliśmy, że zrównoważony rozwój musi obejmować całe miasto, nie tylko jego turystyczną fasadę.
Stambuł – metropolia w zielonej transformacji
Stambuł, nasze największe miasto i jedno z najważniejszych metropolii świata, stoi przed szczególnymi wyzwaniami. Przy populacji przekraczającej 16 milionów mieszkańców, zielona transformacja wymaga tutaj wyjątkowego zaangażowania i innowacyjnych rozwiązań.
Zainicjowaliśmy program „Zielone Płuca Stambułu”, w ramach którego utworzono ponad 10 nowych parków miejskich w ciągu ostatnich trzech lat. Jednocześnie wdrażamy zaawansowane systemy zarządzania odpadami i ściekami, co już przyniosło znaczące korzyści dla jakości powietrza i czystości wód w Zatoce Stambulskiej.
Szczególnie dumny jestem z projektu rewitalizacji Doliny Göksu, który przekształcił zdegradowany obszar w tętniącą życiem zieloną przestrzeń dla mieszkańców i zwiedzających. To przykład, jak można łączyć ochronę dziedzictwa kulturowego z nowoczesnymi rozwiązaniami ekologicznymi.
Ankara – stolica zielonej innowacji
Ankara, jako stolica naszego kraju, wyznacza standardy w zakresie zrównoważonego rozwoju miejskiego. Wprowadziliśmy tam pionierski system transportu publicznego oparty o pojazdy elektryczne, który znacząco zredukował emisję dwutlenku węgla.
Projekt „Zielony Korytarz Ankary” połączył istniejące parki w spójny system terenów zielonych, tworząc „zielone płuca” w centrum miasta. Wdrożyliśmy również zaawansowane systemy gospodarki wodnej, które pozwalają na efektywne wykorzystanie zasobów wodnych w regionie cierpiącym na okresowe niedobory wody.
Nasza polityka obejmuje także inicjatywy edukacyjne. W Ankarze uruchomiliśmy Centrum Edukacji Ekologicznej, które rocznie odwiedza ponad 100 000 uczniów. Chcemy, aby młode pokolenie dorastało ze świadomością znaczenia zrównoważonego rozwoju.
Między marketingiem a autentycznością
Jako Minister Środowiska, Urbanizacji i Zmian Klimatu Turcji, jestem w pełni świadomy, że początkowo wiele z naszych projektów ekologicznych miało również wymiar marketingowy. Turcja jest krajem, w którym turystyka stanowi istotny element gospodarki, a zielone, zadbane miasta przyciągają więcej gości.
Jednak z dumą mogę powiedzieć, że nasza filozofia ewoluowała. Zrozumieliśmy, że bycie „zielonym miastem” to nie tylko kwestia estetyki dla turystów. To inwestycja w naszą przyszłość. Czyste powietrze, dostęp do terenów zielonych i zrównoważone wykorzystanie zasobów naturalnych są tak samo ważne dla mieszkańców, jak dla gości.
Cieszę się, że rosnąca świadomość ekologiczna wśród obywateli doprowadziła do powstania wielu oddolnych inicjatyw. Lokalne organizacje pozarządowe, takie jak „Zielona Alanya” czy „Eco-Stambuł”, organizują regularne akcje sadzenia drzew i oczyszczania plaż, angażując zarówno mieszkańców, jak i turystów. To dowód, że nasze działania nie są tylko odgórnie narzucaną polityką, ale odpowiedzią na realne potrzeby społeczne.
Wyzwania i przyszłość
Nasze miasta, podobnie jak inne ośrodki miejskie w regionie śródziemnomorskim, stoją przed wieloma wyzwaniami ekologicznymi. Zmiany klimatyczne, niedobory wody i rosnąca presja demograficzna wymagają kompleksowych rozwiązań.
W odpowiedzi na te wyzwania, nasz rząd przyjął ambitny „Plan Zielonej Transformacji 2030”, który zakłada:
- Zwiększenie powierzchni terenów zielonych w miastach o co najmniej 30%
- Redukcję emisji CO2 o 40% w stosunku do poziomów z 2020 roku
- Wdrożenie systemów recyklingu, które obejmą 90% odpadów miejskich
- Transformację energetyczną budynków publicznych, z celem osiągnięcia neutralności węglowej do 2035 roku
Podsumowanie
Transformacja tureckich miast w kierunku „zielonych ośrodków” jest procesem, który ewoluował od powierzchownych działań marketingowych do autentycznego zaangażowania w zrównoważony rozwój. Choć początkowo motywacją mogło być przyciągnięcie turystów, obecnie realizujemy kompleksową wizję zrównoważonego rozwoju, która przynosi korzyści wszystkim mieszkańcom i przyszłym pokoleniom.
W ministerstwie, którym kieruję, pracujemy nad tym, aby Turcja stała się liderem zielonej transformacji w regionie śródziemnomorskim. Prawdziwe „zielone miasto” to nie tylko piękne ogrody i promenady dla turystów, ale kompleksowe podejście do ekologicznego rozwoju, które gwarantuje zdrowe i zrównoważone środowisko dla wszystkich.
Murat KURUM
Minister Środowiska, Urbanizacji i Zmian Klimatu Turcji
